Meerdere lichtpunten bedienen zonder al te veel gedoe? Dan komt een teleruptor of impulsschakelaar van pas. Dit elektrische schakelcomponent, meestal in de zekeringkast, verandert immers met een korte elektrische impuls de schakelstand. Met één druk op de knop schakelt de gekoppelde verlichting aan of weer uit. Onderaan dit artikel vind je veelgestelde vragen over dit onderwerp.

Wat is een teleruptor?

Een teleruptor verandert de schakelstand op een eenvoudige manier, door een korte elektrische impuls. Vandaar dat het component ook wel een impulsrelais of impulsschakelaar genoemd wordt. 

Zo’n teleruptor laat je dus toe om één of meerdere lichtpunten te bedienen met meerdere drukknoppen, zónder complexe bedrading tussen de schakelaars. Dit is bijvoorbeeld heel handig onder- of bovenaan een trap, zodat je dezelfde lamp van op meerdere plaatsen kan bedienen.

Verschil met een relais

Een relais en een teleruptor werken bijna op dezelfde manier. Maar er is één groot verschil: een teleruptor heeft enkel een impuls nodig om over te slaan. Valt de spanning weg? Dan blijft de teleruptor in dezelfde positie staan. Een relais heeft echter aanhoudende spanning nodig. Als de spanning wegvalt, schakelt het relais terug.

Verschil tussen een relais en een contactor

Een contactor is in feite veel krachtiger en robuuster dan een relais – goed voor hoge vermogens – maar werkt dus op dezelfde manier. De schakelaar wordt aangetrokken zolang de stuurspanning aanwezig is.

Meer weten over de werking van een contactor?



Hoe werkt een teleruptor?

Een teleruptor werkt op basis van een spoel en een mechanische vergrendeling. Met een druk op de knop stuur je een elektrische impuls naar de spoel. Zo verandert de toestand van de schakelaar: van aan naar uit of omgekeerd. De stand blijft behouden tot de volgende druk op de knop.

Met dit systeem kan je dus meerdere drukknoppen aansluiten op één enkele stroomkring. In woningen wordt meestal gekozen voor een 230V-teleruptor. Er bestaan echter ook 24V-teleruptoren (met SVV-kabel) voor laagspanningssystemen zoals bij domotica.



Waarvoor gebruik je een teleruptor?

Teleruptors komen in meer situaties van pas dan je zou denken. Enkele voorbeelden:

  • Garage of berging met meer dan één toegang
    Ideaal voor de bediening van de verlichting bij het betreden én verlaten van de ruimte, zodat je niet terug moet lopen naar die ene drukknop om dan in het donker je weg naar buiten te zoeken.
  • Trappen of lange gangen
    Je kan het licht aandoen boven en onder in de trappenhal of aan beide uiteinden van de gang.
  • Slimme verlichting zonder domotica
    Met teleruptors garandeer je comfort en energie-efficiëntie zonder een duur domoticasysteem te installeren. Je kan ze zelfs koppelen met bewegingssensoren of timers zodat alle lampen in één keer aan- of uitschakelen.
  • Renovaties
    In oudere huizen is er vaak slechts één schakelaar per lichtpunt. Wil je dat veranderen zonder de muren in te slijpen om nieuwe bedrading te trekken? Of wil je de kruisschakeling vervangen? Dan komt een teleruptor van pas. Eén stuurkabel per drukknop naar de zekeringkast is voldoende. 

Teleruptor kopen?
Teleruptor kopen?
Ontdek ons ruime assortiment in onze webshop
Ga naar webshop


Hoe sluit je een teleruptor aan?

Een teleruptor aansluiten is vrij eenvoudig. Je installeert deze schakelcomponent in de zekeringkast op een DIN-rail. 

Zo ga je te werk:

  1. Werk spanningsvrij
    Zet de hoofdschakelaar uit en controleer voor de zekerheid met een spanningstester of er effectief geen spanning meer op de installatie staat.
  2. Monteer de teleruptor op de DIN-rail
    Klik eenvoudig de teleruptor vast op de DIN-rail. Er zijn varianten voor 230V en 24V. Gebruik het juiste type teleruptor voor jouw toepassing.
  3. Sluit de drukknoppen aan op het impulscircuit
    Verbind de drukknoppen parallel aan elkaar. Deze geven allemaal een impuls op dezelfde ingang van de teleruptor. Gebruik de juiste kabeldikte. Meestal is 1,5 mm² voldoende.
  4. Sluit de belasting aan (vb. lamp)
    Verbind de uitgang van de teleruptor met de belasting, bijvoorbeeld een lamp, via de schakelgeleider. Vergeet de (eventuele) nuldraad niet.
  5. Testen maar
    Schakel de stroom terug in en test elke drukknop. Bij elke druk op de knop moet de lamp aan- en weer uitgaan. Check ook of alle aansluitpunten goed vastzitten.

 

Hulp nodig bij de keuze of de installatie van je teleruptor?

Heb je vragen over teleruptors? Neem dan contact op via 011 98 84 42 of stuur een e-mail naar [email protected]. Wij helpen je graag verder!

Relevante artikels over zekeringkast onderdelen:
Hoe werkt een contactor en hoe aansluiten? Hoe weet ik wat de juiste kabeldikte is? Hoe gebruik je een spanningstester?

 

Veelgestelde vragen:

Een teleruptor is een elektrisch schakelsysteem waarmee je één lamp of een groep lampen vanaf meerdere plaatsen kunt bedienen met drukknoppen. Wanneer je op een drukknop drukt, stuurt deze een signaal naar de teleruptor die de lamp aan- of uitschakelt, zonder dat er zware stroom door de knop zelf gaat. Zo kan je bijvoorbeeld een gang, trap of grote ruimte op meerdere plaatsen verlichten of dimmen.

Een teleruptor werkt door een korte druk op een knop te registreren en daarmee de aangesloten kring aan of uit te schakelen. Bij elke nieuwe druk verandert het relais de huidige stand: als de lamp aan is, gaat hij uit, en omgekeerd. Het relais onthoudt de laatste stand, ook als de knop losgelaten wordt, waardoor je vanaf meerdere plaatsen dezelfde lamp of kring kan bedienen. Zo vervangt het een traditioneel schakelsysteem met meerdere wisselschakelaars.

Een teleruptor met een ‘alles uit’-functie schakelt bij een druk op de speciale knop alle aangesloten lampen of circuits tegelijk uit, ongeacht welke lampen eerder aanstonden. Zo kan je bijvoorbeeld in een gang, trap of grote ruimte met één druk alle verlichting uitschakelen. Het maakt het bedienen van meerdere teleruptors tegelijk eenvoudiger en efficiënter.

Een relais is een schakelapparaat dat een stroomkring opent of sluit zodra er continu spanning op de spoel staat. Een teleruptor schakelt daarentegen de kring met een korte drukimpuls, waardoor één drukknop meerdere keren de lamp of kring kan aan- of uitschakelen. De teleruptor onthoudt dus de laatste stand en verandert die bij elke nieuwe druk, terwijl een gewoon relais alleen actief is zolang de spanning aanwezig is. Zo kan een teleruptor gebruikt worden om lampen vanaf meerdere plaatsen te bedienen zonder dat de knop continu stroom moet leveren.